Aave Labs đề xuất một dự thảo cấp tiến chuyển doanh thu cho Aave DAO và chuyển quyền sở hữu trí tuệ cho một quỹ mới, về cơ bản đưa công ty khởi nghiệp này vào tay các chủ sở hữu token. Đổi lại, họ yêu cầu 25 triệu USD stablecoin, 75.000 token AAVE và các khoản tài chính khác. Người sáng lập ACI, Marc Zeller, cho rằng đề xuất này là hành vi trục lợi dưới vỏ bọc từ thiện.
Aave Labs dự định đổi doanh thu lấy 25 triệu USD stablecoin
Theo đề xuất, Aave Labs dự định chuyển toàn bộ doanh thu từ các sản phẩm mang thương hiệu Aave (bao gồm phí giao dịch của Aave v3 và sắp ra mắt v4, lợi nhuận từ frontend của aave.com và các lĩnh vực kinh doanh tương lai như thẻ Aave và ETF AAVE) vào kho bạc của DAO. Họ cũng đề xuất thành lập một quỹ mới mang tên Aave Foundation để giữ quyền sở hữu thương hiệu và tài sản trí tuệ của Aave.
Trong kế hoạch này, Aave Labs yêu cầu DAO cam kết cung cấp một mô hình tài trợ để trang trải chi phí hoạt động, cụ thể là 25 triệu USD stablecoin, 75.000 token AAVE và các khoản vốn dành cho ra mắt sản phẩm cụ thể. Cụ thể, dự án yêu cầu trả trước 5 triệu USD, sau đó thanh toán dần 20 triệu USD trong vòng một năm, đồng thời trong hai năm tới sẽ giải phóng tuyến tính 75.000 AAVE mỗi tháng.
Ngoài ra, họ còn xin 3 khoản trợ cấp 5 triệu USD mỗi khoản để phát triển và tiếp thị Aave App, Aave Pro và Aave Card, cùng 2,5 triệu USD cho phát triển Aave Kit. Nếu tất cả được phê duyệt, tổng số tiền Aave Labs nhận được sẽ khoảng 50 triệu USD tiền mặt cộng với 75.000 AAVE (ước tính trị giá khoảng 150 USD mỗi token, tổng giá trị khoảng 1,125 triệu USD), tổng cộng khoảng 61,25 triệu USD.
Chi tiết các khoản tài trợ yêu cầu của Aave Labs
Chi phí vận hành: 25 triệu USD stablecoin (5 triệu USD trả trước + 20 triệu USD trả dần)
Token AAVE: 75.000 token giải phóng tuyến tính trong 2 năm (ước tính trị giá khoảng 11,25 triệu USD)
Phát triển sản phẩm: Aave App, Pro, Card mỗi cái 5 triệu USD (tổng 15 triệu USD)
Aave Kit: 2,5 triệu USD
Tổng cộng: khoảng 61,25 triệu USD
Dù số tiền đề xuất “khá lớn”, nhưng đề xuất nhấn mạnh phần lớn số tiền sẽ phụ thuộc vào khả năng của Aave Labs tạo ra kết quả thực sự có giá trị. Ngân sách hàng năm cũng cần được bỏ phiếu riêng, “để DAO có thể liên tục giám sát việc phân bổ quỹ”. Aave Labs viết: “Trong khuôn khổ này, DAO chọn trực tiếp tài trợ cho phạm vi hoạt động rộng hơn, bao gồm kỹ thuật sản phẩm, thực thi marketing, các công việc pháp lý và tuân thủ liên quan đến sản phẩm, cũng như phát triển kinh doanh.”
Zeller chỉ trích trò đòi tiền đắt nhất lịch sử
Dù đề xuất này sẽ định hình lại hoàn toàn quyền sở hữu của Aave, thể hiện một thử nghiệm thực sự về mô hình quản trị DAO cho một thương hiệu trị giá hàng tỷ USD, nhưng nó đã vấp phải nhiều chỉ trích. Aave Labs đề xuất từ bỏ mô hình lợi nhuận hiện tại, nhưng liệu họ có thực sự thiệt hại gì không? “Tôi muốn vạch trần ngay từ bây giờ chiêu trò cố tình đánh lừa cộng đồng này,” Marc Zeller, sáng lập Aave Chan Initiative và thành viên quan trọng của Aave DAO, phản hồi.
“Chúng tôi đã từng thấy chiêu trò này rồi: đưa ra điều kiện quá mức, gây phản ứng dữ luận, rồi sau đó đóng gói yêu cầu nhỏ hơn thành ‘giải pháp trung dung hợp lý’, trong khi vẫn trục lợi khủng khiếp.” Phê phán của Zeller rất gay gắt, ông coi đề xuất của Aave Labs như một chiến lược đàm phán chứ không phải là sự thỏa hiệp chân thành. Đầu tiên đề ra yêu cầu cực đoan (5,000 triệu + token), dự kiến sẽ bị từ chối hoặc cắt giảm, rồi “nhẹ nhàng” yêu cầu 30 triệu USD để khiến DAO cảm thấy “ít hơn 50 triệu” và chấp nhận.
“Hãy thẳng thắn nhìn nhận thực tế: hành vi của Labs giống như thể họ có thể áp đặt kết quả mà không cần qua quy trình quản trị,” Zeller viết. “Nếu các chủ token hài lòng, thì cứ để họ quyết định, nhưng tôi sẽ không giả vờ đây là một cách quản trị lành mạnh.” Luận điểm cốt lõi của Zeller là: Aave Labs đơn phương đưa ra đề xuất “toàn bộ hoặc không gì” mà không thảo luận kỹ lưỡng với DAO, điều này thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với quy trình quản trị của DAO.
Dù cuộc đối thoại mới bắt đầu, nhưng nhân vật quan trọng của DAO, Zeller, đã mô tả yêu cầu của Aave Labs là một âm mưu đòi tiền 50 triệu USD, được cho là đề xuất mà không có bất kỳ cuộc thảo luận nào trước đó giữa Labs và DAO. Cách làm “đột ngột” này, trong bối cảnh quản trị phi tập trung, là điều cực kỳ không phù hợp. Quy trình lý tưởng là: Labs nên thảo luận không chính thức với các thành viên chủ chốt của DAO, thu thập phản hồi, điều chỉnh đề xuất rồi mới chính thức đưa ra dự thảo. Nhưng Labs lại trực tiếp đưa ra đề xuất hoàn chỉnh và tổ chức bỏ phiếu, tạo cảm giác ép buộc chấp nhận.
Sự kiện phí frontend tháng 12 gây ra cuộc chiến quyền lực
Trước đó, cộng đồng Aave đã nhiều tháng bối rối về quyền sở hữu thực sự của Aave, là DAO kiểm soát các khoản vay mượn kể từ khi phát hành token quản trị, hay là công ty khởi nghiệp Aave Labs đã tạo ra thương hiệu này ban đầu. Tháng 12 năm ngoái, Aave Labs đã chuyển khoản phí giao dịch của giao diện chính thức aave.com (thường là 0.1-0.3% của giá trị giao dịch) từ kho bạc của DAO sang ví cá nhân của công ty, gây tranh cãi trong cộng đồng.
Sự kiện này là nguyên nhân dẫn đến xung đột hiện tại. Giao diện frontend của aave.com là nơi người dùng tương tác chính với giao thức Aave, và phí giao dịch (thường là 0.1-0.3%) ban đầu chảy vào kho bạc của DAO. Nhưng Aave Labs đơn phương chuyển các khoản phí này sang ví của họ, khiến các thành viên DAO phát hiện ra rằng Labs kiểm soát hợp đồng thông minh của frontend, có thể thay đổi hướng dòng phí bất cứ lúc nào. Thái độ “ta mới là ông chủ” này khiến cộng đồng DAO nổi giận.
Để phản ứng, một chủ token đề xuất phát động chiến dịch “poison pill” để mua lại quyền sở hữu trí tuệ, mã nguồn, thương hiệu và cổ phần của Aave Labs. Đề xuất này nhằm chuyển công ty thành một công ty con của DAO đã bị từ chối trong cuộc bỏ phiếu quản trị dịp lễ. “Poison pill” là chiến lược phòng thủ trong mua bán doanh nghiệp, thường là các biện pháp cực đoan (như phát hành cổ phiếu mới để pha loãng cổ phần của đối phương) nhằm ngăn chặn các vụ mua bán thù địch. Trong trường hợp này, là một thao tác ngược lại, DAO cố gắng dùng bỏ phiếu để kiểm soát Labs.
Dù đề xuất “poison pill” bị bác bỏ, nhưng dường như đã thúc đẩy CEO Stani Kulechov của Aave Labs bắt đầu bàn luận về thỏa thuận chia sẻ doanh thu và thương hiệu. Đề xuất “100% doanh thu đổi lấy vốn” hiện tại chính là kết quả của áp lực này. Đáng chú ý, tất cả diễn ra trong bối cảnh Aave Labs trải qua một đợt tái cơ cấu lớn, bao gồm đóng cửa các dự án Web3 không liên quan đến vay mượn dưới thương hiệu Avara. Công ty khởi nghiệp này đã bán lại dự án mạng xã hội Lens và đang dần đóng cửa ví Family, nhằm tập trung hơn vào lĩnh vực DeFi.
Aave V4 và tham vọng cho 10 năm tới
Khung chiến lược Aave Will Win gồm phần cốt lõi là ra mắt Aave v4, một bản nâng cấp đã được phát triển trong nhiều năm. Aave Labs nhấn mạnh rằng, kiến trúc của v4 “mở khóa các nguồn doanh thu mà các phiên bản trước của Aave khó có thể đạt được”, và các khoản này dự kiến sẽ chảy vào DAO. Điều này bao gồm một mô hình “trung tâm phân tán”, “có thể mở rộng Aave ra các thị trường hoặc ứng dụng mới, với các tham số rủi ro và mô hình doanh thu riêng”, mở rộng phạm vi hoạt động của giao thức.
Lấy ví dụ, doanh thu hàng năm của Aave V3 đã vượt quá 1 tỷ USD. Nếu V4 có thể nâng doanh thu lên 2-3 tỷ USD, việc 100% chảy vào kho bạc DAO sẽ cực kỳ hấp dẫn. Nhưng vấn đề là: nếu không có sự phát triển và duy trì liên tục của Aave Labs, liệu V4 có thành công? Đây chính là “đòn bẩy” của Labs. Họ ngầm ý: “Tôi có thể đưa toàn bộ doanh thu cho các bạn, nhưng các bạn phải nuôi tôi, nếu không V4 sẽ không có, mọi người cùng thất bại.”
Đề xuất yêu cầu Aave Labs phối hợp với DAO trong phát triển V4, đồng thời giảm ưu tiên phát triển các tính năng mới của V3. Trong sơ bộ, Aave Labs đề xuất sau 8-12 tháng kể từ khi V4 ra mắt, sẽ dần dần ngưng hoạt động của V3, bao gồm điều chỉnh tham số để khuyến khích người dùng chuyển sang giao thức mới. Chiến lược “ép buộc chuyển đổi” này cũng gây tranh cãi. Nếu DAO không chấp nhận yêu cầu tài chính của Labs, liệu Labs có từ chối phát triển V4 hoặc cố tình làm V3 khó sử dụng?
Đối với các chủ token Aave và người dùng DeFi, cuộc nội chiến này mang tính phá hoại rất lớn. Dù ai thắng ai thua cuối cùng, thì xung đột đã làm tổn hại thương hiệu và sự đoàn kết cộng đồng của Aave. Các đối thủ cạnh tranh như Compound, MakerDAO có thể tranh thủ chiếm lĩnh thị trường. Kết quả lý tưởng là hai bên đạt được thỏa hiệp thực sự, bảo vệ lợi ích hợp lý của Labs và duy trì quyền quản trị của DAO. Nhưng với mức độ đối đầu hiện tại, có thể phải mất nhiều tháng đàm phán mới đi đến thỏa thuận.
