Áp lực từ Mỹ thúc đẩy ECB tiếp tốc triển khai đồng euro kỹ thuật số

Cuộc đua công nghệ tài chính giữa các khu vực lớn đã đạt đỉnh điểm. Trong bối cảnh chính quyền Trump thúc đẩy chính sách stablecoin nhằm củng cố vị thế của đồng đô la, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) vừa công bố đã hoàn thành toàn bộ công tác chuẩn bị kỹ thuật cho đồng euro kỹ thuật số và đang chờ phê duyệt từ các nhà lập pháp EU. Đây là một bước ngoặt quan trọng trong hành trình phát triển tiền kỹ thuật số công cộng của khối.

Công tác chuẩn bị hoàn tất, chờ lệnh từ các nhà lập pháp

Theo tuyên bố của Chủ tịch ECB Christine Lagarde vào cuối năm, tổ chức này đã xây dựng xong hạ tầng và các biện pháp bảo vệ cần thiết. “Chúng tôi đã hoàn thành công việc của mình, chuẩn bị mọi thứ, nhưng bây giờ là lúc Hội đồng châu Âu và Nghị viện châu Âu xác định xem đề xuất của Ủy ban có phù hợp hay không, cách nào để chuyển nó thành luật hoặc sửa đổi,” Lagarde phát biểu.

Hội đồng châu Âu và Nghị viện châu Âu đang xem xét một đề xuất nhằm cho phép phát hành đồng euro kỹ thuật số ở hình thức tiền lẻ dành cho công chúng. Đồng euro kỹ thuật số là gì? Đây là một dạng tiền công kỹ thuật số do ECB phát hành, có vị thế pháp lý tương đương tiền mặt, khác biệt rõ rệ với stablecoin - những token tư nhân chỉ được đảm bảo bởi dự trữ hoặc cam kết của doanh nghiệp.

Mục đích và lợi ích của tiền kỹ thuật số công cộng

Đồng euro kỹ thuật số được thiết kế nhằm “đảm bảo rằng tiền ngân hàng trung ương với tư cách là tiền pháp định vẫn có sẵn cho công chúng, đồng thời cung cấp một phương tiện thanh toán hiện đại và tiết kiệm chi phí,” theo đề xuất. Công cụ này cũng có thể mang lại “mức độ bảo mật cao trong các khoản thanh toán kỹ thuật số” và hỗ trợ sự ổn định tài chính, chủ quyền tiền tệ, quyền riêng tư và sự hòa nhập tài chính.

Lagarde nhấn mạnh tầm quan trọng: “Tham vọng của chúng tôi là đảm bảo rằng trong thời đại kỹ thuật số, vẫn có một loại tiền tệ là trụ cột ổn định cho hệ thống tài chính.”

Sự cần thiết được tạo ra từ cuộc cạnh tranh quốc tế

Sự khẩn cấp trong vấn đề này bắt nguồn từ những thay đổi trong chính sách tiền mã hóa của Hoa Kỳ. Vào tháng 1, thành viên ban điều hành ECB Piero Cipollone nhấn mạnh rằng chính quyền Trump đang phát triển các kế hoạch stablecoin để thúc đẩy đồng đô la, buộc châu Âu phải hành động nhanh chóng để bảo vệ quyền tự chủ tiền tệ của mình. Cipollone chỉ ra rằng các nhà lập pháp và giới chính trị châu Âu “ngày càng quan tâm” đến cuộc thảo luận này.

Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump đã ký Đạo luật GENIUS thành luật vào tháng 7 và sau đó ký sắc lệnh hành pháp vào tháng 1 cấm các cơ quan liên bang phát triển CBDC ở Mỹ. Trump công khai cho rằng ông sẽ “không bao giờ cho phép” CBDC vì tin rằng nó sẽ trao cho chính phủ quá nhiều quyền kiểm soát.

Bối cảnh lịch sử của cuộc thảo luận

Từ năm 2021, các nhà ngân hàng trung ương châu Âu đã cảnh báo rằng nếu không phát hành đồng euro kỹ thuật số, quyền kiểm soát tiền tệ có thể rơi vào tay các hệ thống thanh toán tư nhân hoặc nước ngoài khi việc sử dụng tiền mặt giảm dần. Cuộc thảo luận đã dần chuyển từ nguyên tắc sang thực thi, với các tổ chức châu Âu đẩy nhanh các mốc thời gian rõ ràng hơn, hướng tới khả năng ra mắt vào cuối thập kỷ này.

Gần đây, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cảnh báo rằng tiền kỹ thuật số tư nhân, bao gồm cả stablecoin, có thể làm suy yếu chính sách tiền tệ trong nước và sự ổn định tài chính toàn cầu, từ đó tăng thêm áp lực lên ECB để hành động.

Bước tiến của ECB lần này cho thấy châu Âu đang tỏ thái độ quyết liệt hơn trong cuộc đua về chủ quyền tiền tệ số trên trường quốc tế.