Gần đây có bạn hỏi tôi cách bắt đầu làm phân tích truy vấn trên chuỗi, tôi nghĩ chủ đề này đáng để nói chuyện kỹ hơn. Nói thật, những người có thể đọc hiểu dữ liệu trên chuỗi thực sự có lợi thế trong thị trường, vì những dữ liệu này hoàn toàn minh bạch, không thể chỉnh sửa, chính xác hơn bất kỳ bản tin nào.

Đầu tiên nói về dữ liệu trên chuỗi thực chất là gì. Nói đơn giản, đó là tất cả các giao dịch và thông tin khối được lưu trữ trên blockchain, bao gồm chuyển token giữa ví, lượng nắm giữ, phí gas, phần thưởng của thợ mỏ, v.v. Từ khi có hợp đồng thông minh, chúng ta còn có thể thấy các tương tác giữa ví và hợp đồng, như giao dịch trên DEX, vay mượn, đúc NFT, v.v. Điểm hay của những dữ liệu này là bạn có thể theo dõi động thái của cá mập, xem những người thông minh đang làm gì, điều này rất hữu ích cho quyết định đầu tư.

Nhưng tôi muốn nói rằng, việc truy vấn trên chuỗi trông có vẻ đơn giản, thực tế đòi hỏi phải tích lũy kiến thức nhất định. Bạn không thể chỉ dựa vào dữ liệu của một công cụ, mà phải so sánh nhiều nguồn thông tin, xác thực chéo mới có thể đưa ra kết luận đáng tin cậy. Đặc biệt khi phân tích các dự án chuỗi mới, nguồn dữ liệu hạn chế, số liệu do dự án cung cấp đôi khi không chính xác do lý do marketing, vì vậy nhất định phải xác minh lại trên trình duyệt blockchain. Thêm nữa, hành vi thị trường luôn biến đổi, dữ liệu cần được cập nhật định kỳ, không thể lấy dữ liệu của ba tháng trước làm chuẩn.

Những chỉ số trên chuỗi đáng chú ý là gì? TVL là một tham số rất quan trọng, nó phản ánh mức độ phổ biến của các giao thức DeFi. Thông tin ví của đội ngũ phát triển, thợ mỏ, nhà đầu tư cũng công khai, bạn có thể xem họ đang tích lũy hay đang bán tháo. Dữ liệu nạp rút của sàn giao dịch cũng rất quan trọng, lượng nạp vào CEX lớn có thể là dấu hiệu sắp bán tháo, ngược lại lượng rút ra nhiều là tín hiệu tích cực. Xu hướng của stablecoin còn thú vị hơn, khi được đúc và nạp vào sàn thể hiện tâm lý thị trường lạc quan, ngược lại thì bi quan. Số ví hoạt động, lượng token nắm giữ, phân phối token đều giúp bạn đánh giá sức khỏe của một dự án.

Nói về công cụ cụ thể, tôi đề xuất người mới bắt đầu từ vài cái này. Defillama là công cụ tôi khuyên dùng nhất để làm quen, tập trung vào dữ liệu TVL, còn có thống kê nạp rút CEX. Token Terminal thì chú trọng các chỉ số tài chính của dự án, đặc biệt là doanh thu, dùng cách phân tích cổ phiếu để xem dự án. Lunarcrush có thể phân tích độ nóng của token trên mạng xã hội, xem số lần đề cập trên Twitter, các KOL đang bàn luận gì. CryptoSlam chuyên về dữ liệu NFT, có thể xem khối lượng giao dịch và xu hướng giá sàn.

Việc truy vấn trên chuỗi còn cần dùng đến trình duyệt blockchain, như Ethscan, Bscan, Solscan, mỗi chuỗi có công cụ quét riêng. Khi xem các công cụ này, cần chú ý đến các tham số như số lượng giao dịch, số giao dịch hàng ngày, các tham số này càng nhiều người dùng và giao dịch thì chuỗi đó càng có triển vọng.

Nếu muốn đi sâu hơn vào phân tích truy vấn trên chuỗi, có thể xem Santiment, nền tảng này đã qua xử lý dữ liệu khá đáng tin cậy, còn có công cụ phân tích tâm lý xã hội. Watchers gần đây cũng rất hot, tôi đã viết bài giới thiệu riêng. Arkham tự xưng có thể vượt qua Nansen, tính năng rất mạnh và miễn phí, bạn có thể tùy chỉnh mua bán theo số tiền và khoảng thời gian để tìm kiếm.

Ở cấp độ cao hơn, Nansen là công cụ tôi thường dùng để theo dõi dòng tiền thông minh, nhưng cần nhiều kinh nghiệm để dùng tốt, nếu không dễ bị dữ liệu làm choáng ngợp. Dune Analytics dùng SQL để truy vấn dữ liệu trên chuỗi, đòi hỏi kiến thức lập trình nhất định. CryptoQuant và Glassnode đều là các công cụ phân tích BTC hàng đầu, CryptoQuant có dữ liệu chi tiết về thợ mỏ, người nắm giữ, còn Glassnode sáng tạo ra các chỉ số như SOPR, HODL Waves.

Cuối cùng, tôi khuyên đừng bị các công cụ làm choáng ngợp. Cốt lõi của phân tích dữ liệu trên chuỗi vẫn là hiểu hành vi của cá mập và dòng tiền thông minh, công cụ chỉ là hỗ trợ. Và vì dữ liệu trên chuỗi minh bạch với tất cả mọi người, bạn cần cẩn thận đừng bị cá mập lừa. Tốt nhất là theo dõi các nhóm phân tích chuỗi chuyên nghiệp như The Datafi, The DataNerd, xem họ nhìn nhận thế nào, như vậy sẽ học nhanh hơn.